Zenuwachtig

Zenuwachtigheid wordt omschreven als: gespannen, opgewonden, prikkelbaar, schrikachtig. Zenuwachtigheid ontstaat over het algemeen als je angst hebt voor een verkeerde afloop
Factsheet

Zenuwachtig?
Zenuwachtigheid wordt ook wel omschreven als:  gespannen, opgewonden, prikkelbaar, schrikachtig. Zenuwachtigheid ontstaat over het algemeen als je een angst hebt voor een verkeerde afloop

Wat voel je?
Kriebels in je buik, een zekere mate van gespanenheid, een alertheid, soms slecht kunnen eten, niet goed stil kunnen blijven zitten, veel naar de w.c. moeten, soms trillende handen of knikkende knieën.

Wat doe je als je té zenuwachtig bent?
Zorg dat je goed voorbereid bent, zet je tas van tevoren klaar, zorg dat je weet hoe je er moet komen, neem een rustig muziekje mee, praat jezelf rustig, maak nog een wandelingetje als je erg vroeg bent. En bedenk dat het normaal is om in dit soort situaties zenuwachtig te zijn.

Hoezo zenuwachtig?
Een beetje zenuwachtig zijn is nuttig, omdat het je aanzet tot prestaties. Vaak zijn het onbekende situaties waar we zenuwachtig van worden. Je weet niet wat je kunt verwachten en je maakt je vooraf druk.
Je lichaam maakt stofjes aan waardoor je hartslag verhoogt, je bloed stroomt sneller en je ademhaling versnelt. Als je niet oplet, ga je trillen en zweten.  Enige spanning is juist positief voor het leveren van prestaties. Door die stofjes wordt je in een hogere staat van paraatheid gebracht; je let beter op en je blijft beter bij de les.
Maar als je zó zenuwachtig bent dat je al bevend en bibberend naar je examen, je sollicitatie, je presentatie, je optreden, toegaat, dan werkt het  zeker niet meer in je voordeel. Dan werkt het juist tégen je.
Je voelt je hart racen, bent je te bewust van je lichaam en voelt je ongemakkelijk worden. Je gedachten gaan met je op de loop en je raakt afgeleid. Een beheerst optreden wordt dan lastig.

Hoe herken je het?
Een nuttig gevoel van zenuwachtigheid herken je meestal aan de kriebels in je buik, een zekere mate van gespannenheid, hogere alertheid, soms slecht kunnen eten, niet goed stil kunnen blijven zitten, veel naar de w.c. moeten, soms trillende handen of knikkende knieën.
Een teveel aan zenuwen herken je meestal aan een flink gespannen gevoel in je schouders, je nek, je buik), een gejaagd gevoel, een onrustig gevoel, niet goed kunnen slapen, moeite met concentreren (soms zelf leidend tot een black-out), irritaties, erge buikpijn, soms misselijkheid, draaiierigheid. Ook hoofdpijn, het koud krijgen, kunnen voorkomen.

Hoe je zenuwen overwinnen?
Wat je ook te wachten staat, alles valt of staat met een goede voorbereiding, timemanagement en mogelijk wat ademhalingsoefeningen. Denk eens aan het volgende als je je voorbereidt:  
Ver van tevoren: bereid je zo goed mogelijk op voor. Zorg dat je niet voor onaangename verrassingen komt te staan.
Één of twee dagen vooraf: Weet waar je moet zijn. En zorg dat alles wat je mee moet nemen alvast in een tas zit, zodat je dat niet de ochtend zelf nog moet doen.
De ochtend zelf: Zorg dat je goed geslapen hebt. Sta op tijd op, zodat je zonder haast de deur uit kunt gaan. Neem niet teveel oppeppende middelen, zoals koffie en chocola. Dat kan je onrustig maken.
Uurtje vooraf: Probeer de rust te bewaren (bijvoorbeeld met een prettig muziekje). Doe ademhalingsoefeningen als je merkt dat je onrustig wordt. Probeer je gedachten in bedwang te houden en denk positieve dingen.
Tien minuten van tevoren: Zorg dat je op tijd bent, bijvoorbeeld 10 minuutjes te vroeg. - Mocht je echt veel te vroeg zijn, maak dan buiten een wandelingetje. Dat is prettiger dan in de gang te gaan zitten wachten.

Ben je ondanks een goede voorbereiding toch zenuwachtig? Geen paniek: Bedenk dat het heel normaal is om een beetje gespannen te zijn. De mensen aan de andere kant van de tafel weten dat het voor jou een spannende situatie is. Sterker nog: dat is voor je gesprekspartners waarschijnlijk ook zo.

Wat als je zelf niet verder komt?
Mochten je zenuwen toch te groot zijn, en je hebt de tips toegepast, maar je blijft zenuwachtig, bedenk dan dat je gedachten waarschijnlijk de boosdoener zullen zijn.
Kijk of je jezelf kunt trainen in het ombuigen van je gedachten of in het toepassen van positieve, geruststellende gedachten. 
Je kunt als je dit moeilijk bljift vinden, hierbij hulp krijgen. Er zijn diverse mogeljkheden voor hulp. Via de chat hier kunnen we je helpen aan goede adressen.

Zie ook

Dipdeskundige (mailcontact met een professional)

Praten online (chatten met een professional)